فصل ها و آئين باران آمدن

 معمولا از شمارش و حساب و كتاب و روز و ماه فصول بهار و تابستان و پاييز فعاليت چنداني به چشم نمي خورد. اما فصل زمستان به علت سرماي شديد منطقه . در مضيقه قرار گرفتن مردم، لحظه به لحظه روز شماري مي شود و حساب و كتابي براي آن به شرح زير قرار دارند.

1- باور داشتن به خوب و بد بودن هوا 18 اول زمستان، سبدي پر از كاه نموده درون حياط مي گذارند. اگر شب (( زقم = برف ريزه )) به صورت شكر روي كاه بنشيند. گويند تا 18 دوم هوا سرد خواهد بود و در غير اين صورت هوا خوب خواهد شد. همين عمل را تا اول اسفند 18 به 18 تكرار مي كنند.

2- اگر تحدب يا كوژه ماه در شب هاي اول و دوم رو به زمين ظاهر شود، ماه بد قرار گرفته، هوا در اين يك ماه سرد مي شود.اما تعقر يا كاوه آن رو به جنوب شرقي ظاهر گردد، گويند ماه خوب قرار گرفته و هوا در اين يك ماه خوب مي شود.

3- باورشان اين است كه از شب چهل و پنج زمستان هوا خوب مي شود، به اين نشاني پسر صياد ( يك اسم فرضي ) سنگ نسار ( پشت به آفتاب ) را به خوره تاو ( آفتاب گير ) مي برد.

شمارش روزهاي زمستان

چهل روز اول زمستان را (( چله گوره = چله بزرگ )مي گويند. معمولا مردم هر محله اين مدت را بين ساكنين آن محل تقسيم مي كنند. مثلا از بالا يا پايين محل مي شمارند و مي گويند امشب چله،مهمان خانه ي فلاني است. اگر هوا خوب باشد، حمل بر چشما و دل باز بودن آن خانوداه مي دانند در غير اين صورت اعتقادشان بر اين است كه آن خانواده  (( قيرسي چم =كورنان،خسيس )هستند.بيست روز بعد از چله بزرگ را چله بزرگ را چله (( بوي چك= چله كوچك ) گويند.هشت روز باقيمانده ي چله كوچك را شيون برادران گويند. اسفند ماه را هم به اين ترتيب محاسبه مي نمايند ده روز اول را فحل شتر پيره زن مي نامند، ده روز دوم، دست پير زن درون كندو خشك مي شود. هشت روز دهه آخر را (( چارچار= چهار چهار )) گويند و بالاخره دو روز آخر هم (( چار چه وه كشه )) گويند. و تصورشان اين است كه اگر روز جمعه برف ببارد، روز شنبه هوا خوب مي شود، اگر روز شنبه برف ببارد روز جمعه هوا خوب مي گردد و اگر روز دوشنبه برف ببايد پنج و شش مي كند، يعني پنج الي شش روز برف مي بارد. پيرمردان و سالخوردان هر وقت از زمستان سخت حرفي به ميان آيد فوا عبارت زير را بيان مي كنند. بعد از هفتاد، برفي اقتاد به حق اين پير، به قدر اين تير

آيين باران آمدن

در فصل بهار اگر باران كم باشد براي آمدن باران گاو و گوسفند را نذر كرده و قرباني مي نمايند. همچنين بچه هاي نابالغ به صورت دسته هاي چهار نفرخ جمع مي شوند ضمن كف زدن و شادي، نفر اول مي خواند: (( چم چه كه گيه لن، چه خوازي؟ )) نفر دوم: (( له خووا باران دخوازي )).نفر سوم: (( گنم له ژير خاكه )) نفر چهارم:(( اراي مشتي آو هيلاكه )) سپس همه با هم يكصدا مي گويند: امروز (( له لاي خووا باران دواري)). برگردان فارسي: قاشق عروس چه مي خواهد؟ از خدا باران ميخواهد.گندم زير خاك است.براي مشتي آب در هلاك است.امروز از جانب خدا باران مي آيد